istanbul vizyon osgb
teklif al

kaynak işlerinde iş güvenliği

Kaynak

Kaynak, iki malzemenin, ısı veya basınç veya her ikisini kullanarak, bir malzeme ilave ederek veya etmeden birleştirilmesidir.

Kaynak Çeşitleri

  • Elektrik Kaynağı
  • Elektrik ark kaynağı
  • Gaz altı kaynağı
  • Elektrik direnç kaynağı
  • Oksi-Asetilen kaynağı

kaynak işlerinde iş güvenliği

Kaynak işlerinde Başlıca Tehlikeler

  • Işınlar
  • Toz, gaz ve dumanlar
  • Endüstriyel gazlar ve basınçlı gaz tüpleri
  • Elektrik
  • Kaynak yapılan ortamın özellikleri

 

Kaynak ışınları iyonlaştırıcı olmayan radyasyonlardan olup üç tiptir;

  • Kızılötesi (Infrared) Işınlar; Gözlerde kum hissine, mercek ve komeada hasara ve deride yanıklara neden olurlar.
  • Görünen Işınlar: Dalga boyları 700-400 nm arasındadır. Kaynak ışınlarının % 30’u bu tip ışınlardır. Işık stresi, yorgunluk ve mide bulantısı gibi etkileri vardır.
  • Morötesi (Ultraviyole) Işınlar: En tehlikeli ışınlardır. Kısa süreli maruziyetlerde bile gözün saydam tabakasında yanıklara, katarakt hastalığına, giderek körlüğe neden olan ağır hasarlara yol açar. Morötesi ışınlar, deride ağır yanıkların oluşmasına ve uzun sürede de deri kanserine neden olur.
Kaynak işlerinde iş Kazaları

SGK 2015-2017 verileri

Kazanın Oluş Nedeni Kaza Oranı
Gözde Yaralanma % 67
–          Kaynağın Gözü Alması % 35
–          Göze Yabancı Cisim Kaçması % 32
Sıcak Metal Kıvılcım veya Alevin Elbisenin Altına Girerek Yanık Oluşturması % 11
Korunmamış Deri Yanığı %  9
Elbise Üzerinden Nüfuz Eden Yanık %  7
Elbisenin Alev Alması %  3
Yangın ve Patlama %  3

 

Kaynakla Oluşan Zararlı Gazlar

Kaynakla oluşan zararlı gazlar, asetilen, metan, propan, bütan gibi yanıcı gazların oksijen ile yanması sonucu karbonmonoksit, karbondioksit ve azot oksitler oluşur. Isının ve UV ışınlarının çevredeki havayı bozması sonucu azotdioksit ve ozon oluşur.

Kullanılan dolgu malzemesi, elektrot örtüsü ve malzeme metalinin ayrışması sonucu ve ana malzemede görülen çinko, bakır, kadmiyum ve kurşun gibi metallerin partikül ve buharları ile florür, klorür esaslı gazlar meydana gelir.

Karbon, kalay, demir, alüminyum metalleri düşük düzeye risk oluştururken, kadmiyum, krom, kurşun, vanadyum, mangan, civa, molibden, nikel, titan ve çinko ise irritan ve toksit etkiye sahip olduklarından kalıcı MESLEK HASTALIKLARINA neden olurlar. Mesela DEMİROKSİT MAK (müsaade edilen azami konsantrasyon) değeri 10mg/m3 olup, üzerindeki değerlerde akciğer hastalığı olan SİDEROSİS’e sebebiyet verebilir.

Kaynakla Çalışırken Alınacak Önlemler

  • Gaz tüpleri düşmeye karşı kelepçe ya da zincir ile sabitlenmelidir.
  • Taşıma işlemleri araba ile yapılmalıdır.
  • Gaz tüpleri ısı kaynağından uzakta olmalıdır.
  • Hortumlar ve kablolar ezilmeye karşı korunmalıdır.
  • Bütün elektrik tesisatının ve kaynak makinasının topraklaması tam olmalı, tüpler üzerindeki manometreler sık sık kontrol edilmelidir.
  • Kaynak pensleri akımı geçirmeyecek şekilde iyi izole edilmiş olmalıdır.
  • Tüplerin ne ve dara ağırlıkları üzerindeki kartlara işlenmiş olmalıdır.
  • Tüpler uygun havalandırması olan depolarda güneş ışığına maruz kalmayacak şekilde ve yanıcı ve yakıcı tüpler olarak ayrı ayrı stoklanmalıdır.
  • Boş tüpler dolu tüplerden ayrı yerde toplanmalıdır.
  • Yanıcı gaz tüplerinin depolandığı yerlerde ateş ve ateşli maddeler kesinlikle bulundurulmamalıdır.
  • Alev geri tepmesi oluşması (şalomada alevin tutuşturulmasıyla birlikte oluşan geri yanma durumu) önlenmelidir.
  • Muhafaza başlıkları daima tüplerin üzerinde takılı olmalıdır.

Kaynak işlerinde Risk Değerlendirme

Bölüm Faaliyet Tehlike Risk
Kaynak İşleri Elektrotla kesim Kaynak ışını Göz hastalıkları, meslek hastalığı
Kaynak İşleri Elektrotla kesim Koruyucu eldiven olmadan yapılan iş Yanma
Kaynak İşleri Elektrotla kesim Ortama yayılan kaynak dumanı ve buharı Mesleki solunum sistemi hastalıkları, zehirlenme (kaynakçı akc)
Kaynak İşleri Elektrotla kesim Kaynak makinasının tutamağının yalıtkan malzeme bulunmaması Elektrik çarpması
Kaynak İşleri Elektrotla dolgu Dolgu elektrotu ışıması Göz hastalıkları, meslek hastalığı
Kaynak İşleri Elektrotla dolgu Dolguda kullanılan elektrot sebebiyle ortama yayılan kaynak dumanı ve buharı Mesleki solunum yolu rahatsızlıkları
Kaynak İşleri Tav ocağı Sıcak çıkan parça (Max 1100 Cº) Yanma
Kaynak İşleri Tav ocağı Vinçle yükleme sırasında dikkatsizlik Malzeme düşmesi, ezilme
Kaynak İşleri Tav ocağı Tav ocağı yanı su havuzuna düşme Boğulma, yanma
Kaynak İşleri Oksi-asetilen gaz kaynağı Tüpün yağlı elle açılması Patlama
Kaynak İşleri Oksi-asetilen gaz kaynağı Tüpün saatinin yanlış montajı Malzeme fırlaması, uzuv kesilmesi/kaybı
Kaynak İşleri Oksi-asetilen gaz kaynağı Tüpün zinciri olmaması Devrilme, patlama
Kaynak İşleri Oksi-asetilen gaz kaynağı Kaynak ışını Tahriş, yanma
Kaynak İşleri Oksi-asetilen gaz kaynağı Sıcak parça Yanma
Kaynak İşleri Oksi-asetilen gaz kaynağı Şalomanın fazla yaklaştırılması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Oksi-asetilen gaz kaynağı Şaloma alevi ile kor cüruf sıçraması Yanma, Yangın
Kaynak İşleri Kaynak Kaynak makinasının elektrik bağlantılarının uygun olmaması Elektrik çarpması
Kaynak İşleri Kaynak Kazan ve tank gibi dar alanlarda elektrik kaynak işleri Elektrik çarpması
Kaynak İşleri Kaynak Gaz kaynağında uygun olmayan tüplerin kullanılması Patlama
Kaynak İşleri Kaynak Gaz tüplerinin uygun kullanılmaması Düşme, yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak Uygun olmayan gaz kaynağı takımları Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak Kaynak yapılan yerin yakınında yanıcı, parlayıcı, patlayıcı madde Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak Kapalı alanlarda yapılan kaynak işlerinde patlayıcı, yanıcı gaz Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak Kapalı kaplar üzerinde kaynak işleri Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak Kaynak işini yapan çalışanın KKD kullanmaması Göz tahrişi, elektrik çarpması, zehirlenme
Kaynak İşleri Kaynak Kaynak sırasında çevrede çalışanlar Göz tahrişi, elektrik çarpması, zehirlenme
Kaynak İşleri Kaynak Kaynakçının eğitimsizliği Göz tahrişi, elektrik çarpması, zehirlenme, meslek hastalığı
Kaynak İşleri Elektrik ark ve gaz altı kaynağı Çalışma sırasında zehirli kaynak dumanları açığa çıkması Zehirlenme, mesleki solunum yolu rahatsızlıkları
Kaynak İşleri Elektrik ark ve gaz altı kaynağı Kaynak işlemi sırasında tehlikeli kaynak ışınlarının çıkması Göz rahatsızlıkları, meslek hastalığı
Kaynak İşleri Elektrik ark ve gaz altı kaynağı Elektrik kaçağı Elektrik çarpması
Kaynak İşleri Elektrik ark ve gaz altı kaynağı Yüksek radyant ısı oluşması Metabolizmada dolaşım sistem rahatsızlıkları
Kaynak İşleri Oksijen kesimi Oksijen tüpünde gaz sıkışması Patlama
Kaynak İşleri Oksijen kesimi Sıcak kıvılcım sıçraması Yanma
Kaynak İşleri Oksijen kesimi Yüksek radyant ısı oluşması Metabolizmada dolaşım sistem rahatsızlıkları
Kaynak İşleri Oksijen kesimi Sıcak yüzeylere temas Yanma
Kaynak İşleri Oksijen kesimi Çalışanların ergonomik olmayan koşullarda çalışması Fiziksel etmenlere bağlı meslek hastalığı (Kas iskelet sistemi rahatsızlıkları)
Kaynak İşleri Oksijen kesimi Ergimiş metal ışınları Göz rahatsızlıkları
Kaynak İşleri Oksijen kesimi Ergimiş metal dumanları Mesleki solunum yolu rahatsızlıkları
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak makinalarının toz, nem ve dış etkenlere maruz bırakılarak depolanması Elektrik çarpması, yangın, patlama, uzuv kaybı
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak makinalarının periyodik olarak kontrol edilmemesi Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Gürültü İşitme kaybı
Kaynak İşleri Genel Kaynak Dar alanlarda kaynak yapmak Zehirlenme, mesleki solunum sistemi hastalığı
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak teline temas etme Elektrik çarpması
Kaynak İşleri Genel Kaynak Düşen parçalar Düşme, ezilme, uzuv sıkışması/kesilmesi/kaybı
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak donanımlarını yetkisiz kişilerin kullanması ve tamir etmesi Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Makinada aşırı ısınma Yanma, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kabloların kontrol edilmemesi Kabloların kontrol edilmemesi
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak kablolarının ısınması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak kablolarının ark yapması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak kablo ek noktalarının gelişi güzel bağlanması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Akım ayarlarının yüksek yapılması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Topraklamanın yanlış yapılması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kabloların makinaya yanlış bağlanması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Makina ve donanımları üzerine yanıcı malzeme bırakılması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Deforme olmuş kaynak penselerinin kullanılması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kablo pense bağlantılarının usulünce yapılmaması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Pensenin kaynak sonrası metal yüzeye bırakılması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Uygun olmayan bağlantı elemanlarının kullanılması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Genel Kaynak Aşırı sıcak ortamda çalışma Metabolizmada dolaşım sistemi hastalıkları
Kaynak İşleri Genel Kaynak Sıcak malzemeler ile temas etme Yanma
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak sırasında meydana gelen ark gürültüsü İşitme kaybı
Kaynak İşleri Genel Kaynak Kaynak kablolarına yağ ve yakıt bulaşması Elektrik çarpması, yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Kapalı mahallerde Şalomelerin aydınlatma olarak kullanılması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Kapalı mahallerde şalomelerin unutulması veya bırakılması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Şalome ile yüksekte çalışırken veya asılı olduğu yerden, şalomenin düşürülmesi Düşme, uzuv kaybı
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Şalomenin parça fırlatarak patlaması Delme, batma, kesme, uzuv kaybı
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Şalome elemanlarının tıkalı ve çalışmaz olması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Kelepçelerin yeterince sıkılamaması Zehirlenme, boğulma
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Kelepçe kenarlarının hortumu kesmesi Zehirlenme, boğulma
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Kelepçelerin kopması ve bağlantıların gevşemesi Zehirlenme, boğulma
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Alev geri tepme valflerinin yanlış takılması Zehirlenme, boğulma
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Alev geri tepme valfi kullanılacak gaza uygun olmaması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Alev geri tepme valfi bağlantı ve gövdesinden gaz sızdırması Zehirlenme, boğulma
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Alev geri tepme valfi olmadan çalışma Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Regülatörlerin çalışanlar tarafından sökülmesi ve tamir edilmesi Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Regülatörlerin belirtilen özellikleri dışında farklı gaz, tüp ve basınçta kullanılması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortumlara takılma Düşme, yaralanma, uzuv sıkışması/kesilmesi
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortumların tutuşması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortumların gaz sızdırması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Ek ve bağlantı noktalarında sızdırma Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortumların patlaması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortumlarda yağ ve gres bulaşığı bulunması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortumun kopması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortum üzerinde işaret ve sembollerin bulunmaması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortumların delik olması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortumların delinmesi (çalışma sırasında) Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Hortum ek borularının uygun olmaması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Ek borularında çatlak ve kırık olması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Tüplerin devrilmesi Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Tüplerin taşıma sırasında düşmesi Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Tüplerin aşırı olarak ısınması Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Tüplerin delinmesi Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Tüpün üzerinde bulunan donanımlarından gaz sızdırması (vana ve gövdesinden ) Yangın, patlama
Kaynak İşleri Kaynak – kesme ve montaj işleri Tüpün yüksek debide çalıştırılması Yangın, patlama

Düşüncelerinizi Yazabilirsiniz!

4 × four =

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.